نقش رستم شیراز کجاست؟ | تاریخچه، بلیط و بازدید
۰ نظر ۱۴ بازدید
در این مطلب می‌خوانید
نقش رستم یکی از مهم‌ترین محوطه‌های تاریخی استان فارس در نزدیکی مرودشت و تخت جمشید است. آرامگاه چهار پادشاه هخامنشی، نقش‌برجسته‌های ساسانی و کعبه زرتشت را می‌توان در این محوطه دید و بازدید از آن را با تخت جمشید و نقش رجب در یک روز ترکیب کرد.
نقش رستم شیراز کجاست؟ تاریخچه، ساعت بازدید، بلیط و مسیر دسترسی
اگر می‌خواهید بدانید نقش رستم شیراز کجاست، باید به استان فارس و شهرستان مرودشت بروید. نقش رستم در محدوده شهر شیراز قرار ندارد، بلکه در نزدیکی روستای زنگی‌آباد و حدود ۶ کیلومتری شمال غربی تخت جمشید واقع شده است. فاصله آن از مرکز شیراز، بسته به نقطه شروع و مسیر، تقریباً ۶۰ تا ۷۰ کیلومتر است.
نقش رستم یکی از مهم‌ترین محوطه‌های تاریخی اطراف شیراز است، چون در یک مکان می‌توانید آثاری از دوره‌های ایلامی، هخامنشی و ساسانی را ببینید. چهار آرامگاه صخره‌ای پادشاهان هخامنشی، نقش‌برجسته‌های ساسانی و بنای معروف کعبه زرتشت مهم‌ترین دیدنی‌های این مجموعه هستند.
برای بازدید معمولی حدود یک تا یک ساعت و نیم زمان در نظر بگیرید. ساعت فعالیت و قیمت بلیط مجموعه ممکن است در طول سال تغییر کند، بنابراین بهتر است این دو مورد را درست پیش از حرکت از منابع رسمی بررسی کنید.
نقش رستم کجاست و چقدر با شیراز فاصله دارد؟
نقش رستم در استان فارس، شهرستان مرودشت و در نزدیکی روستای زنگی‌آباد قرار دارد. بنابراین عنوان رایج «نقش رستم شیراز» بیشتر به دلیل نزدیکی این جاذبه به شیراز و قرار گرفتن آن در برنامه سفر گردشگران این شهر استفاده می‌شود.
محوطه نقش رستم در دامنه کوه حسین قرار گرفته و حدود ۶ کیلومتر در شمال غربی تخت جمشید واقع شده است.
اگر از مرکز شیراز حرکت کنید، بسته به محل شروع و مسیر انتخابی باید چیزی حدود ۶۰ تا ۷۰ کیلومتر رانندگی کنید. در شرایط معمول بهتر است برای رفتن از شیراز تا محدوده نقش رستم حدود یک ساعت یا کمی بیشتر زمان در نظر بگیرید.
این موقعیت یک مزیت مهم دارد: برای دیدن نقش رستم لازم نیست یک روز جداگانه از سفر خود را اختصاص دهید. تخت جمشید و نقش رجب نیز در همین محدوده قرار دارند و می‌توانید هر سه را در یک برنامه یک‌روزه ببینید.
بهترین سوئیت‌ها و آپارتمان‌های مبله شیراز را انتخاب کنید!
برای مشاهده گزینه‌های موجود و دسترسی به سوئیت‌ها و آپارتمان‌های مبله با امکانات متنوع، می‌توانید در شیراز هوم اقامتگاه متناسب با نیاز و بودجه خود را بررسی و رزرو کنید.
کعبه زرتشت و آرامگاه‌های صخره‌ای هخامنشی در نقش رستم.
تاریخچه نقش رستم؛ از ایلامی‌ها تا ساسانیان
تاریخچه نقش رستم تنها به هخامنشیان محدود نمی‌شود. جذابیت اصلی این محوطه دقیقاً همین است که آثار چند دوره مهم تاریخ ایران در کنار یکدیگر قرار گرفته‌اند.
قدیمی‌ترین شواهد این محل به دوره ایلامی مربوط می‌شوند. بعدها در دوره هخامنشی، این منطقه اهمیت بیشتری پیدا کرد و آرامگاه‌های شاهی در دل صخره ساخته شدند.
داریوش بزرگ نخستین آرامگاه هخامنشی این مجموعه را ایجاد کرد و نمای آن به الگویی برای آرامگاه‌های بعدی تبدیل شد. آرامگاه داریوش به دلیل وجود کتیبه‌ها به طور مشخص قابل شناسایی است و سه آرامگاه دیگر معمولاً به خشایارشا، اردشیر یکم و داریوش دوم نسبت داده می‌شوند.
چند قرن بعد، ساسانیان نیز همین صخره‌ها را برای ثبت صحنه‌های سیاسی و سلطنتی خود انتخاب کردند.
به همین دلیل هنگام قدم زدن در نقش رستم در واقع با محوطه‌ای روبه‌رو هستید که بخش‌هایی از تاریخ ایران باستان را از پیش از هخامنشیان تا دوره ساسانی در خود جای داده است.
چرا به این محوطه نقش رستم می‌گویند؟
نام «نقش رستم» بسیار جدیدتر از آثار موجود در این محوطه است.
یکی از توضیح‌های پذیرفته‌شده این است که مردم در دوره‌های بعد، شخصیت‌های قدرتمند حکاکی‌شده روی صخره را به رستم، پهلوان مشهور شاهنامه، نسبت می‌دادند. به همین دلیل این مکان به «نقش رستم» شهرت پیدا کرد.
بنابراین برخلاف چیزی که ممکن است از نام این جاذبه تصور کنید، آثار نقش رستم ارتباط تاریخی مستقیمی با خود رستم ندارند.
این نوع نام‌گذاری درباره برخی آثار باستانی دیگر ایران نیز دیده می‌شود که مردم در دوره‌های بعد آنها را به شخصیت‌های شناخته‌شده تاریخی، مذهبی یا شاهنامه‌ای نسبت داده‌اند.
در نقش رستم چه چیزهایی می‌بینیم؟
اگر برای اولین بار به نقش رستم می‌روید، ممکن است در نگاه اول چهار آرامگاه بزرگ روی دیواره کوه بیشترین توجه شما را جلب کنند. اما دیدنی‌های مجموعه به همین چهار آرامگاه محدود نمی‌شوند.
آرامگاه داریوش بزرگ
یکی از مهم‌ترین بخش‌های نقش رستم، آرامگاه داریوش بزرگ است.
این آرامگاه در ارتفاع زیادی از سطح زمین و در دل صخره ساخته شده و نمای بیرونی آن ساختاری شبیه صلیب دارد. کتیبه‌های موجود روی آرامگاه باعث شده‌اند شناسایی آن به عنوان آرامگاه داریوش با اطمینان بیشتری نسبت به سه آرامگاه دیگر انجام شود.
در نمای آرامگاه، داریوش در بخش بالایی دیده می‌شود و عناصر مختلفی از جهان‌بینی سیاسی و مذهبی دوره هخامنشی در این مجموعه حجاری شده‌اند.
نمای آرامگاه داریوش بعدها به الگویی برای ساخت آرامگاه‌های دیگر تبدیل شد. پژوهش‌های تاریخی نیز چهار آرامگاه نقش رستم را از مهم‌ترین آثار هخامنشی این محوطه معرفی می‌کنند.
آرامگاه‌های خشایارشا، اردشیر یکم و داریوش دوم
در کنار آرامگاه داریوش سه آرامگاه صخره‌ای دیگر دیده می‌شود که از نظر ساختار کلی شباهت زیادی به آن دارند.
این آرامگاه‌ها معمولاً به خشایارشا، اردشیر یکم و داریوش دوم نسبت داده می‌شوند. برخلاف آرامگاه داریوش، انتساب این سه آرامگاه بر پایه شواهد تاریخی و معماری صورت گرفته و قطعیت شناسایی آرامگاه داریوش را ندارند.
وقتی از پایین به دیواره نگاه می‌کنید، شکل صلیبی چهار آرامگاه یکی از شاخص‌ترین مناظر نقش رستم را ایجاد کرده است.
نقش‌برجسته‌های ساسانی
در بخش پایین صخره‌ها، آثار دوره دیگری از تاریخ ایران دیده می‌شوند.
شاهان ساسانی چند قرن پس از هخامنشیان، نقش‌برجسته‌های بزرگی روی همین صخره‌ها ایجاد کردند. موضوع این حجاری‌ها معمولاً با پادشاهی، تاج‌گذاری، نبرد و پیروزی شاهان ارتباط دارد.
یکی از مشهورترین آثار، صحنه پیروزی شاپور اول بر امپراتوران روم است. نقش تاج‌گذاری اردشیر بابکان نیز از آثار مهم این بخش به شمار می‌رود.
دیدن آرامگاه‌های هخامنشی و نقش‌های ساسانی روی یک دیواره کمک می‌کند تفاوت هنر و نمایش قدرت سیاسی در دو دوره تاریخی را بهتر درک کنید.
نقش ایلامی؛ یکی از قدیمی‌ترین آثار نقش رستم
بخشی از قدیمی‌ترین آثار شناخته‌شده نقش رستم به دوره ایلامی مربوط است.
این نقش پیش از حجاری‌های مشهور ساسانی روی صخره وجود داشته و بخش‌هایی از آن بعدها هنگام ایجاد تصویر بهرام دوم و همراهان او تغییر کرده است.
شاید نقش ایلامی از نظر ظاهری به اندازه آرامگاه داریوش یا حجاری‌های ساسانی چشمگیر نباشد، اما از نظر تاریخی اهمیت زیادی دارد، چون نشان می‌دهد این مکان پیش از دوره هخامنشی نیز مورد توجه بوده است.
کعبه زرتشت
در مقابل صخره‌ها بنایی سنگی و تقریباً مکعب‌شکل قرار دارد که با نام کعبه زرتشت شناخته می‌شود.
این بنا متعلق به دوره هخامنشی است و یکی از اسرارآمیزترین ساختمان‌های محوطه محسوب می‌شود. ابعاد گزارش‌شده پژوهشی برای آن حدود ۷٫۳ در ۷٫۳ متر و ارتفاع بیش از ۱۴ متر است.
نام کعبه زرتشت نباید باعث شود تصور کنیم کاربرد بنا به طور قطعی مشخص شده است. درباره عملکرد اصلی ساختمان نظریه‌های مختلفی مطرح شده و پژوهشگران آن را با کارکردهای مختلفی مرتبط دانسته‌اند، اما هنوز پاسخ قطعی و مورد توافقی برای کاربرد اولیه آن وجود ندارد.
به همین دلیل بهتر است آن را بدون مدرک قطعی «آتشکده» معرفی نکنیم.
نکته جالب دیگر این است که در دوره ساسانی کتیبه‌های مهمی روی این بنا ایجاد شد که از جمله آنها کتیبه سه‌زبانه شاپور اول است.
آیا می‌توان وارد آرامگاه‌های نقش رستم شد؟
خیر، بازدید معمول گردشگران از سطح محوطه و پایین صخره انجام می‌شود و امکان ورود عمومی به آرامگاه‌های هخامنشی وجود ندارد.
آرامگاه‌ها در ارتفاع زیادی از زمین قرار گرفته‌اند و بازدیدکنندگان نمای خارجی، حجاری‌ها و کتیبه‌های آنها را از پایین مشاهده می‌کنند.
این موضوع را قبل از سفر بدانید تا انتظار ورود به فضای داخلی آرامگاه‌ها را نداشته باشید.
اگر به جزئیات کتیبه‌ها و حجاری‌ها علاقه دارید، دوربین با زوم مناسب یا وسیله‌ای برای بزرگ‌نمایی می‌تواند تجربه بازدید را بهتر کند. برخی جزئیات از فاصله معمول بازدید به‌سادگی با چشم دیده نمی‌شوند.
ساعت بازدید نقش رستم چه زمانی است؟
ساعت بازدید نقش رستم در طول سال می‌تواند تغییر کند. ساعات فعالیت محوطه‌های تاریخی ایران ممکن است براساس فصل، طول روز، مناسبت‌های رسمی و تصمیم مدیریت مجموعه تغییر داده شود.
به همین دلیل درج یک ساعت ثابت برای تمام سال می‌تواند باعث سردرگمی مسافر شود.
در حالت معمول مجموعه از صبح تا بعدازظهر پذیرای بازدیدکنندگان است، اما اگر برنامه سفر شما فشرده است، ساعت دقیق آخرین ورود و بسته شدن مجموعه را در همان روز یا نزدیک به تاریخ سفر بررسی کنید.
این موضوع در تعطیلات رسمی و مناسبت‌های خاص اهمیت بیشتری دارد. باز بودن مجموعه در روزهای عادی به معنی باز بودن قطعی آن در تمام مناسبت‌های رسمی نیست.
اگر قصد دارید تخت جمشید و نقش رستم را در یک روز ببینید، بهتر است بازدید را از صبح شروع کنید.
قیمت بلیط نقش رستم چقدر است؟
برای ورود به محوطه باید بلیط نقش رستم تهیه کنید.
تعرفه ورودی آثار تاریخی می‌تواند تغییر کند و نرخ گردشگران ایرانی و خارجی نیز ممکن است متفاوت باشد. به همین دلیل بهتر است به جای اتکا به قیمت‌های قدیمی موجود در اینترنت، نرخ روز را بررسی کنید.
بلیط را هنگام مراجعه به مجموعه می‌توان تهیه کرد.
اگر هزینه دقیق ورودی برای برنامه‌ریزی سفر شما مهم است، پیش از حرکت تعرفه فعلی را از منابع رسمی مرتبط با میراث فرهنگی یا خود مجموعه بررسی کنید.
موقعیت، فاصله از شیراز، ساعت بازدید و مهم‌ترین دیدنی‌های نقش رستم در یک نگاه.
مسیر دسترسی به نقش رستم از شیراز
برای رفتن از شیراز به نقش رستم باید به سمت مرودشت حرکت کنید و مسیر مجموعه‌های تاریخی اطراف تخت جمشید را ادامه دهید.
بعد از رسیدن به محدوده مرودشت، مسیر منتهی به تخت جمشید، نقش رجب، نقش رستم و زنگی‌آباد را دنبال کنید. تابلوهای جاده‌ای در پیدا کردن مسیر کمک می‌کنند.
خودرو شخصی یکی از راحت‌ترین گزینه‌ها برای این برنامه است، مخصوصاً اگر بخواهید چند جاذبه تاریخی منطقه را در یک روز ببینید.
تاکسی دربست، خودروی کرایه‌ای و تورهای گردشگری شیراز نیز گزینه‌های متداول دیگری هستند.
حمل‌ونقل عمومی شهری شیراز مسیر مستقیمی تا ورودی نقش رستم ندارد. اگر خودرو ندارید، می‌توانید ابتدا به مرودشت بروید و از آنجا با تاکسی مسیر را ادامه دهید، اما برای بازدید ترکیبی از چند محوطه، گرفتن خودرو یا تور معمولاً ساده‌تر است.
فاصله نقش رستم تا تخت جمشید چقدر است؟
یکی از مهم‌ترین مزایای موقعیت نقش رستم، نزدیکی آن به تخت جمشید است.
فاصله نقش رستم تا تخت جمشید حدود ۶ کیلومتر است.
به همین دلیل منطقی نیست در یک سفر معمولی به شیراز، برای هر کدام یک روز جداگانه اختصاص دهید.
نقش رجب نیز در همین محدوده قرار گرفته است. بنابراین می‌توانید یک مسیر تاریخی جذاب شامل تخت جمشید، نقش رجب و نقش رستم داشته باشید.
اگر تاریخ ایران باستان یکی از دلایل اصلی سفرتان به فارس است، این برنامه یکی از بهترین استفاده‌ها از یک روز سفر در اطراف شیراز خواهد بود.
بهترین زمان بازدید از نقش رستم
از نظر آب‌وهوا، بهار و پاییز معمولاً زمان‌های مناسب‌تری برای بازدید از نقش رستم هستند.
بخش اصلی بازدید در فضای باز انجام می‌شود و سایه زیادی در محوطه وجود ندارد. به همین دلیل گرمای تابستان فارس می‌تواند بازدید در میانه روز را خسته‌کننده کند.
اگر در فصل گرم سفر می‌کنید، ساعات ابتدایی صبح انتخاب بهتری است. هم هوا خنک‌تر است و هم بعد از نقش رستم فرصت کافی برای رفتن به دیگر جاذبه‌های منطقه دارید.
همراه داشتن آب آشامیدنی، کلاه، عینک آفتابی و ضدآفتاب نیز می‌تواند بازدید را راحت‌تر کند.
در زمستان نیز شرایط جوی روز سفر را بررسی کنید، چون بیشتر زمان بازدید در فضای روباز خواهید بود.
برای بازدید از نقش رستم چقدر زمان لازم است؟
برای بیشتر گردشگران یک تا یک ساعت و نیم زمان مناسبی برای بازدید است.
در این مدت می‌توانید چهار آرامگاه هخامنشی، مهم‌ترین نقش‌برجسته‌های ساسانی و کعبه زرتشت را بدون عجله ببینید.
اگر به تاریخ، باستان‌شناسی، کتیبه‌ها یا عکاسی علاقه زیادی دارید، احتمالاً به زمان بیشتری نیاز خواهید داشت و حدود دو ساعت انتخاب منطقی‌تری است.
از طرف دیگر، اگر برنامه شما شامل تخت جمشید نیز می‌شود، زمان بیشتری را به تخت جمشید اختصاص دهید، چون وسعت آن بسیار بیشتر از نقش رستم است.
برنامه یک‌روزه تخت جمشید، نقش رجب و نقش رستم
اگر یک روز از سفر شیراز را به آثار باستانی مرودشت اختصاص داده‌اید، بهتر است صبح زود از شیراز حرکت کنید.
ابتدا به سمت تخت جمشید بروید و چند ساعت برای بازدید از آن در نظر بگیرید. پس از آن می‌توانید نقش رجب را ببینید و سپس مسیر کوتاهی تا نقش رستم طی کنید.
یک ترتیب پیشنهادی ساده این است:
- حرکت صبح از شیراز
- بازدید از تخت جمشید
- بازدید از نقش رجب
- بازدید از نقش رستم
- بازگشت به شیراز
مزیت این برنامه کاهش رفت‌وآمد اضافی است. هر سه جاذبه در یک محدوده قرار گرفته‌اند و می‌توانید در یک روز بخش قابل توجهی از آثار هخامنشی و ساسانی اطراف مرودشت را ببینید.
فقط زمان بسته شدن مجموعه‌ها را در نظر بگیرید تا بازدید از نقش رستم به ساعات پایانی و بعد از بسته شدن ورودی موکول نشود.
نکات مهم قبل از بازدید از نقش رستم
نقش رستم محوطه‌ای روباز است. اگر در روز آفتابی بازدید می‌کنید، آب و وسایل محافظت در برابر آفتاب همراه داشته باشید.
کفش راحت بپوشید، به‌خصوص اگر قرار است همان روز تخت جمشید و نقش رجب را نیز ببینید.
برای عکاسی از جزئیات آرامگاه‌ها و نقش‌برجسته‌هایی که در ارتفاع قرار دارند، زوم دوربین کاربردی است.
هنگام بازدید فقط چهار آرامگاه بالای صخره را نبینید. بخش قابل توجهی از داستان نقش رستم در پایین صخره‌ها قرار دارد. نقش‌های ساسانی و کعبه زرتشت را با دقت بررسی کنید.
اگر بدون راهنما سفر می‌کنید، بهتر است قبل از رسیدن کمی درباره ترتیب تاریخی آثار مطالعه کنید. وقتی بدانید کدام اثر ایلامی، هخامنشی یا ساسانی است، بازدید بسیار قابل فهم‌تر می‌شود.
در نهایت ساعت بازدید و تعرفه بلیط را نزدیک به تاریخ سفر دوباره بررسی کنید، چون هر دو اطلاعات متغیر هستند.
آیا نقش رستم ارزش دیدن دارد؟
اگر به تاریخ ایران علاقه دارید، پاسخ کوتاه بله است.
نقش رستم صرفاً مجموعه‌ای از چهار آرامگاه نیست. در یک فضای نسبتاً کوچک می‌توانید آثاری متعلق به چند دوره مهم تاریخ ایران را کنار هم مشاهده کنید.
آرامگاه داریوش و دیگر شاهان هخامنشی در بالای صخره قرار دارند، نقش‌برجسته‌های ساسانی پایین همان صخره‌ها دیده می‌شوند و کعبه زرتشت نیز مقابل آنها قرار گرفته است.
از طرف دیگر، فاصله حدود ۶ کیلومتری آن با تخت جمشید باعث می‌شود اضافه کردن نقش رستم به برنامه سفر هزینه زمانی زیادی نداشته باشد.
بنابراین اگر برای دیدن تخت جمشید از شیراز به مرودشت می‌روید، پیشنهاد می‌شود نقش رستم و نقش رجب را نیز در همان برنامه قرار دهید.
برای بازدید از نقش رستم و تخت جمشید، شیراز بهترین نقطه شروع است. در شیراز هوم می‌توانید سوئیت و آپارتمان مبله متناسب با نیاز و بودجه خود را پیدا کنید. برای مشاهده اقامتگاه‌های موجود به صفحه رزرو سوئیت و آپارتمان مبله در شیراز مراجعه کنید.
سوالات متداول درباره نقش رستم شیراز
نقش رستم کجاست؟
نقش رستم در استان فارس و شهرستان مرودشت، نزدیک روستای زنگی‌آباد و حدود ۶ کیلومتری شمال غربی تخت جمشید قرار دارد. این محوطه داخل شهر شیراز نیست.
فاصله شیراز تا نقش رستم چقدر است؟
بسته به محل شروع در شیراز و مسیر انتخابی، فاصله حدود ۶۰ تا ۷۰ کیلومتر است و معمولاً باید حدود یک ساعت یا کمی بیشتر برای مسیر در نظر گرفت.
نقش رستم مربوط به چه دوره‌ای است؟
در نقش رستم آثاری از چند دوره تاریخی دیده می‌شود. قدیمی‌ترین آثار به دوره ایلامی مربوط هستند و آثار مهمی از دوره‌های هخامنشی و ساسانی نیز در مجموعه وجود دارند.
چه کسانی در نقش رستم دفن شده‌اند؟
چهار آرامگاه صخره‌ای مجموعه به داریوش بزرگ، خشایارشا، اردشیر یکم و داریوش دوم نسبت داده می‌شوند. آرامگاه داریوش به کمک کتیبه‌های آن با اطمینان بیشتری شناسایی شده است.
آیا می‌توان وارد آرامگاه داریوش شد؟
خیر. بازدید عمومی از پایین صخره انجام می‌شود و گردشگران امکان ورود به فضای داخلی آرامگاه‌های هخامنشی را ندارند.
نقش رستم چند ساعت زمان می‌برد؟
برای بازدید معمولی حدود یک تا یک ساعت و نیم کافی است. اگر به تاریخ، کتیبه‌ها و عکاسی علاقه دارید، می‌توانید حدود دو ساعت برای آن در نظر بگیرید.
آیا نقش رستم ورودی دارد؟
بله، برای ورود به محوطه باید بلیط تهیه کنید. از آنجا که تعرفه ممکن است تغییر کند، بهتر است قیمت روز را پیش از بازدید بررسی کنید.
فاصله نقش رستم تا تخت جمشید چقدر است؟
نقش رستم حدود ۶ کیلومتر با تخت جمشید فاصله دارد و بازدید از هر دو مجموعه در یک روز کاملاً منطقی است.
بهترین فصل سفر به نقش رستم چه زمانی است؟
بهار و پاییز به دلیل هوای معتدل‌تر معمولاً زمان مناسبی هستند. در تابستان بهتر است صبح زود از مجموعه بازدید کنید.
آیا نقش رستم همان تخت جمشید است؟
خیر. نقش رستم و تخت جمشید دو محوطه تاریخی جداگانه هستند که حدود ۶ کیلومتر با یکدیگر فاصله دارند. تخت جمشید مجموعه کاخ‌های هخامنشی است، در حالی که نقش رستم بیشتر با آرامگاه‌های شاهی، نقش‌برجسته‌های صخره‌ای و کعبه زرتشت شناخته می‌شود.
نظرات کاربران
ارسال دیدگاههنوز نظری برای این مطلب ثبت نشده است؛ اولین نفر باشید.